21:30 28 հուլիսի, 2025Սերը կարող է բառացիորեն խելագարեցնել ձեզ՝ բառի ամենաճշգրիտ իմաստով։ Իտալացի գիտնականների նոր ուսումնասիրությունը պարզել է, որ մարդիկ, ովքեր չափազանց կենտրոնացած են իրենց զուգընկերների վրա, հաճախ տառապում են «ուղեղի մշուշոտ վիճակից», վատ հիշողությունից և կենտրոնացումից։
Այսպես կոչված «սիրային կախվածությունը» կարող է առաջացնել դուրսբերման նման ախտանիշներ, հատկապես զուգընկերոջից բաժանվելիս, զգուշացնում է Նյու Յորքում բնակվող զույգերի թերապևտ Մարիսա Քոհենը.
«Դա հուզականորեն, հոգեբանորեն, նույնիսկ նյարդաբանորեն ուժասպառ է անում։ Սիրելիից բաժանվելով՝ մարդը կարող է բառացիորեն մեկուսացում զգալ»։
«Վարքագծային ուղեղի հետազոտություն» ամսագրում հրապարակված ուսումնասիրությանը մասնակցել է 600 իտալացի չափահաս (հիմնականում 26-35 տարեկան կանայք, որոնք ավարտել են քոլեջը): Մասնակիցները լրացրել են հարցաթերթիկներ՝ անհանգստության, դեպրեսիայի, սթրեսի նկատմամբ դիմադրողականության, ուշադրության և հիշողության, ինչպես նաև սոցիալական ցանցերի օգտագործման մակարդակի վերաբերյալ։
Հիմնական եզրակացություններ՝
Որքան մարդը կենտրոնանում էր իր սիրո առարկայի վրա, այնքան վատանում էր նրա ուշադրությունն ու հիշողությունը։
Սիրային կախվածության բարձր մակարդակը բերում էր անհանգստության, դեպրեսիայի և մտավոր ուժասպառության աճի։
Instagram-ը և TikTok-ը ավելի են վատթարացրել իրավիճակը. զուգընկերոջ կյանքի անընդհատ մոնիթորինգը առաջացնում է խանդ, մոլուցքային մտքեր և արտադրողականության նվազում։
«Մարդկանց համար շատ ավելի հեշտ է դարձել լրտեսել իրենց սիրելիների կյանքը սոցիալական ցանցերի միջոցով»,-նշում է Քոհենը։
Լոս Անջելեսում բնակվող հոգեթերապևտ Շերի Մայերսը դա անվանում է «էմոցիոնալ սեքս»՝ հոգեբանական կախվածություն, որը նման է սիրավեպի, բայց խաթարում է մտածողությունը։
«Մարդը սկսում է իր բոլոր զգացմունքները, հույսերն ու ցանկությունները ուղղել մեկ ուրիշին, և դա նրան ստիպում է գործել իր սեփական սկզբունքներին և առողջ բանականությանը հակառակ»։
Այս հուզական անկայունությունը՝ էյֆորիայից մինչև խանդ և բաժանման ցավ, խաթարում է ուղեղի դոպամինային համակարգը՝ հանգեցնելով տրամադրության փոփոխությունների և մտավոր գերհոգնածության։
Հոգեբան Ռայան Ռամ-Նիգգեն պարզաբանում է, որ չնայած «սիրային կախվածությունը» դեռևս պաշտոնական ախտորոշում չէ, նա իր կլինիկական պրակտիկայում պարբերաբար բախվում է այս երևույթին. «Դա պարզապես կոտրված սրտից տառապանք չէ: Որոշ մարդիկ զգում են, որ իրենց սիրային ցանկությունները կամ սեռական ազդակները լիովին վերահսկողությունից դուրս են»: