17:17 25 փետրվարի, 2026Երբեմն պատմությունը պահպանվում է ոչ թե քարի կամ բրոնզի, այլ բարակ թղթի վրա, որը գոյատևում է դարերի ընթացքում և շարունակում է կրել մարդկային ձեռքերի հետքերը: Ճապոնիայում դեռևս պահպանվում է 702 թվականի փաստաթուղթը՝ ձեռագործ թերթ, որը գոյատևել է տասներեք դար և մնացել է անվնաս։


Այս ավանդույթը կարելի է զգալ նաև այսօր Երևանում. փետրվարի 24-ից մարտի 6-ը Հենրիխ Իգիթյանի անվան գեղագիտության ազգային կենտրոնը հյուրընկալում է Հայաստանում Ճապոնիայի դեսպանատան կողմից կազմակերպված ցուցահանդես՝ նվիրված վաշի պատրաստման արվեստին և օրիգամիի հին պրակտիկային, որը բացահայտում է նյութի նկատմամբ հարգանքի, համբերատարության և ճշգրտության փիլիսոփայությունը։


Վաշը մի ժամանակ օգտագործվել է գրքերի և կարևոր փաստաթղթերի համար, ճապոնական տներում՝ միջնապատերի և դռների համար, ինչպես նաև նկարչության և դեկորատիվ արվեստում: Այսօր այն կարելի է գտնել նաև ժամանակակից դիզայնում, նորաձևության մեջ և ինտերիերներում: Ավելին, այն էկոլոգիապես մաքուր է, քանի որ պատրաստված է բնական նյութերից։


Հետաքրքիր է, որ վաշը նաև օգնում է պահպանել հայկական ժառանգությունը: 2001 թվականին Ճապոնիան ձեռագրերի վերականգնման սարքավորումներ է նվիրաբերել Մատենադարանի հին ձեռագրերի ինստիտուտին։ Ճապոնական թուղթը օգտագործվում է հին ձեռագրերի վերականգնման, վնասված էջերի ամրացման և դրանց կյանքը երկարացնելու համար: Այսպիսով, մեկ ավանդույթը նպաստում է մյուսին։


Հայ նկարիչներն ու մանկավարժները, որոնք զարգացնում են օրիգամիի արվեստը Հայաստանում, մասնակցել են ցուցահանդեսի կազմակերպմանը և բացմանը: Նրանց թվում էին Հենրիխ Իգիթյանի անվան ազգային գեղագիտության կենտրոնի ուսուցչուհի և «Հիկարի» կենտրոնի նախագահ Կարինե Փիլիպոսյանը, այս տեխնիկան կիրառող Արթուր Կարապետյանը, օրիգամիի մասին դասավանդող Արմինե Ազիզբեկյանը, ինչպես նաև թղթի ծալման արվեստն օգտագործող Զեմֆիրա Եգանյանը և Շուշանիկ Ալեքսանյանը, որոնց աշխատանքներից բացի, ցուցահանդեսում ներկայացված են նաև մանկական թեմատիկ հավաքածուներ, ինչպիսիք են «Թիթեռներ և ձկներ»-ը, ինչպես նաև «Հիկարի» հայ-ճապոնական գիտակրթական և մշակութային կենտրոնի ուսանողների աշխատանքները՝ կենդանիների, ծաղիկների և ավելի բարդ կոմպոզիցիաների պատկերներով, որոնք նվիրված են ճապոնական պատմությանն ու մշակույթին:





