Ժամեր շարունակ Ինստագրամի տեսանյութեր հիշեցնող ֆիլմերի դարաշրջանում, այն ֆիլմերը, որոնք չեն ձգտում զվարճացնել, այլ պարզապես պատմություն են պատմում, ձանձրալի են մինչև անհնարինության աստիճան։ Մենք կխոսենք հենց այդպիսի «ձանձրալի» ֆիլմի մասին. այն նույնիսկ ունի մելանխոլիկ վերնագիր՝ «Բալլադ Ուոլիս կղզու մասին»։
Պատմությունն ինքնին սկիզբ է առնում 2008 թվականից, երբ Գրիֆիթսը նկարահանեց «Միակ և միակ Հերբ Մաքգուայերը խաղում է Ուոլիս կղզում» կարճամետրաժ ֆիլմը։ Ֆիլմը գրավեց քննադատների և հանդիսատեսի սրտերը։ Ի դեպ, ռեժիսորն ու դերասանը կատակերգու-ընկերներ էին։ Տասնյոթ տարի անց զույգը որոշեց վերակենդանացնել պատմությունը որպես լիամետրաժ ֆիլմ՝ ավելացնելով մանրամասներ։
«Բալլադ Ուոլիս կղզու մասին» ֆիլմը համաշխարհային թողարկման, կինոթատրոններում ցուցադրվելու կամ բարձրակարգ պրեմիերաների համար նախատեսված ֆիլմ չէ. այն նույնքան տեղական է, որքան իր հանդիսատեսը, ուստի այն անհայտ է լայն հանրությանը։ Այնուամենայնիվ, փառատոների պահանջկոտ հանդիսատեսը այն անվանեց անցյալ տարվա լավագույն ֆիլմերից մեկը։ Ուրեմն ի՞նչն է դրանում այդքան հմայիչ։
Կան մարդիկ, ովքեր դեռևս չափազանց շատ հարցեր են տալիս, ոչ թե որովհետև չեն հարգում ուրիշների սահմանները, այլ որովհետև նրանց աշխարհում ուշադիր լինելը դեռևս համարվում է քաղաքավարի։ Կղզում, փոքրիկ ափամերձ քաղաքում կամ հին երևանյան բակում ոչ ոք չի ձևացնի, թե իրեն չի հետաքրքրում։ Այնտեղ հարևանը գիտի, թե ով ում է այցելում, վարսավիրը հիշում է, թե ում մեջքն է ցավում, իսկ մուտքի մոտ գտնվող տարեց տղամարդը անամոթաբար կհարցնի, թե ինչու է այսօր մեկը այդքան տխուր։ Այստեղ ագրեսիա չկա, միայն միմյանց նկատելու տարօրինակ, գրեթե անհետացած սովորություն։
Հենց սա է տեղի ունենում «Ուոլիս կղզու բալլադը» ֆիլմում։ Այստեղ հերոսները պարզապես չեն նկատում միմյանց. նրանք ստիպված են զննել միմյանց, կարծես իրենք իրենց են խաղում։
Գլխավոր հերոսը միայնակ, բախտավոր միլիոնատեր Ջեյմսն է, որը երկու անգամ շահել է վիճակախաղը և որոշել է իր երկրորդ շահումը ծախսել իր սիրելի, վաղուց դադարած խմբի համար մասնավոր համերգի վրա։ Սա այն է, ինչ նկարագրում են բոլոր կինոկայքերը, բայց դիտելուց հետո դուք կհասկանաք, որ հերոսը այդքան էլ բախտավոր չէ, որ խոսքը նրա կամ նույնիսկ կղզու մասին չէ։ Սակայն սփոյլերներից խուսափելու համար, եկեք կենտրոնանանք գլխավոր հերոսի վրա։ Նրան սխալմամբ նկարագրում են որպես էքսցենտրիկ, մինչդեռ իրականում նա նույնքան էքսցենտրիկ է, որքան, ասենք, ձեր հարևանները կամ մթերային խանութի վաճառողը։ Ջեյմսը բարյացակամ և լավատես է, լավ խոհարար և միշտ կոկիկ հագնված, բայց խնդիրը նրանում է, որ նա շատ է խոսում, գործնականում անդադար, և նրա հետաքրքրասիրությունը խախտում է անձնական կյանքի ցանկացած հնարավորություն։
Ժամանակակից մարդը, որը մեծացել է թունավորության և անձնական սահմանների մասին անվերջ գրառումներով, սա կանվանի ներխուժում, բայց ոմանց համար նման հետաքրքրասիրությունը հոգատարության միակ հասանելի լեզուն է։ Այս մարդիկ չգիտեն, թե ինչպես ճիշտ խոսել զգացմունքների մասին, բայց կարող են ծիրանի տոպրակ դնել մեկի ձեռքը, կանգնեցնել նրան փողոցում՝ անիմաստ զրույցի համար կամ չափազանց երկար պահել նրա ձեռքը նրա ուսին։ Նրանց մասնակցությունը երբեմն կարող է լինել ներխուժող, զվարճալի և անհարմար, բայց դրանում դեռ կյանք կա, նույն կյանքը, որը մեծ քաղաքները վատնել են։ Ջեյմսն ապրում է կղզում, որին կարելի է հասնել մոտորանավակով, բայց առանց նավահանգստի։ Կա մի հին տաքսոֆոն և խանութ՝ թենիսի գնդակների հսկայական պաշարով, բայց սովորական բրինձը հասանելի է միայն պատվերի դեպքում։
Ջեյմսը այն բարի մարդն է, որի մասին ասում են՝ «բարիք է անում», և նրա պարզությունը սկզբում առաջացնում է գրգռվածություն, ավելի ուշ՝ համակրանք, ապա՝ սեր և վերջապես՝ հիացմունք։ Պատմության զարգացմանը զուգընթաց, այլ կերպարներ նույնպես բացահայտվում են, ոչ թե այլ կողմերից, այլ իրենց սեփականից՝ ամրապնդելով այն և այդպիսով փոխելով դիտողի արձագանքը։
Պատկերացրեք, որ ձեզ հարցնում են ձեր անձնական կյանքի մասին անկեղծ հետաքրքրասիրությամբ, և դուք ասում եք, որ չեք ուզում խոսել դրա մասին, միայն թե լսեք պատասխան՝ «Այո, հասկանում եմ։ Բայց ի՞նչ է պատահել»։ Սա տիպիկ երկխոսություն է միջին «գիտակից մարդու» և որևէ հայկական նահանգի միջին բնակչի միջև։ «Բալլադը» պատմում և ցույց է տալիս, թե ինչպես է սովորաբար ծավալվում այս երկխոսությունը և ինչու։
Խոսելով կինեմատոգրաֆիայի մասին՝ անհնար է չնշել, որ կան ֆիլմեր, որոնք պայքարում են, որպեսզի խուսափեն գովազդային գրքույկ կամ թանգարանի վերակառուցում դառնալուց, հատկապես, եթե գործողությունները տեղի են ունենում կղզիներում, գյուղերում կամ այն վայրերում, որտեղ կյանքը չափազանց դանդաղ է ընթանում ժամանակակից չափանիշներով։ Ուոլիս կղզին հենց այդպիսի վայր է՝ իր ժայռոտ լողափերով, օվկիանոսի ալիքներով, ափի երկայնքով մարամ խոտով և ժայռոտ արահետներով․ կատարյալ՝ բացիկի ֆոնի համար: Բարեբախտաբար, օպերատորը դիմադրում է օվկիանոսի և կղզու կատարյալ կադրերը նկարելու գայթակղությանը: Փոխարենը, էկրանին լանդշաֆտը ապրում է սյուժեի մեջ՝ թույլ տալով դիտողին զգալ ոչ միայն վայրի աշխարհագրությունը, այլև ջերմաստիճանը։
«Բալլադ Ուոլիս կղզու մասին» ֆիլմը նախատեսված է այն դիտողների համար, ովքեր ավելի շատ հետաքրքրված են մարդկանց դիտելով, քան պայթյուններով կամ մեքենաների հետապնդումներով: Ֆիլմում դրամաներն ու ողբերգությունները տարբեր կերպ են գործում. դրանք պահանջում են նույնիսկ ոչ թե համբերություն, այլ դիտելու և մտորելու ներքին սովորություն, ոչ թե որովհետև սա ինչ-որ հատուկ ֆիլմ է (չնայած, այո, այն հատուկ է), այլ որովհետև այն ձեզ չի զվարճացնի, մինչ դուք պոպկորն եք ուտում։
Նման ֆիլմերի նպատակը ձեզ ծանրաբեռնելը չէ, այլ պատմության մեջ ներքաշելը։
Դրանք գոյություն ունեն այն դիտողների համար, ովքեր կարիք չունեն յուրաքանչյուր կերպարի հույզերի բարձրաձայն բացատրության, նրանց դրդապատճառների կետ առ կետ վերլուծության և անհրաժեշտության՝ ընդգծելու, թե որտեղ պետք է նրանք լաց լինեն։ Նման ֆիլմերը կառուցված են, իհարկե, ենթատեքստերի, դադարների, հայացքների և հումորի վրա, այլ ոչ թե այն մարդու ուշադրությունը գրավելու ցանկության վրա, ով սովոր է յուրաքանչյուր քառասուն վայրկյանը մեկ ստուգել իր հեռախոսը։
Ահա թե ինչու է սա և՛ լավ, և՛ վատ ֆիլմ. ամեն ինչ կախված է դիտողից։
Ռեգինա Մելիքյան
Հետևեք NEWS.am STYLE-ին Facebook-ում, Twitter-ում և Instagram-ում
20:21, 10 սեպտեմբերի
Ռեկորդային՝ 1.87 միլիարդ դոլարի ամուսնալուծություն. հարավկորեացի մեծահարուստը նախկին կնոջը նվիրել է իր կայսրության մեկ երրորդը19:30, 10 սեպտեմբերի
Maison Margiela-ն նորաձևությունը խորասուզում է հոգեբանական թրիլերում17:00, 10 սեպտեմբերի
«Գոյ»-ը վերադարձ չէ, շարունակություն է․ դերասան Արսեն Ազիզյանը՝պայքարի, կորսված բեմի և չլռող թատրոնի մասին16:41, 10 սեպտեմբերի
Երևանում կանցկացվի «Անցյալի ապագա» միջազգային էթնո-նորաձևության փառատոնը16:26, 10 սեպտեմբերի
28,000 դոլար արժողությամբ կոնյակ՝ սեփական սառնարանով. Louis XIII-ը ներկայացրել է նոր Black Pearl-ը15:43, 10 սեպտեմբերի
Celine-ը և Reebok-ը միավորվել են. Freestyle Lo խորհրդանշական սպորտային կոշիկները շքեղորեն վերափոխվել են15:23, 10 սեպտեմբերի
Լիլի Քոլինզը ցուցադրել է իր կազմվածքը լողազգեստով՝ Ֆրանսիայում անցկացրած կարճատև արձակուրդի ժամանակ14:42, 10 սեպտեմբերի
Կովեր, ոսկու հանքեր և 1 դոլար. ինչ խենթ առաջարկներ է ստանում միլիարդատերն իր «կղզու» համար14:20, 10 սեպտեմբերի
«Նույնիսկ շան կեղտն ավելի մեծ հարգանքի է արժանի». Իլոն Մասկը խիստ քննադատել է իր կյանքի մասին պատմող ֆիլմը13:33, 10 սեպտեմբերի
«Դա ինձ ձանձրացել է». 68-ամյա Շերոն Սթոունը խոստովանել է, որ երկար ժամանակ սեքսով չի զբաղվել12:40, 10 սեպտեմբերի
Սիդնի Սուինին մերկ լուսանկարվել է՝ ծածկելով իր ինտիմ մասերը ֆուտբոլի գնդակներով. երկրպագուները խելագարվել են12:19, 10 սեպտեմբերի
«Մերկ համարձակություն». Բիանկա Սենսորին կրկին ապշեցրել է հանրությանը