Գիտե՞ք, թե քանի հայկական անուն է կորել ժամանակի մեջ, կարծես թաքնված անապատի ավազներում։ Բայց այդ անունները շարունակում են ապրել այլ երկրներում, այլ ժողովուրդների հիշողություններում։ Այդպիսի անուններից մեկը Նիկոլ Ֆարիդանիի անունն է՝ լուսանկարիչ, որը Իրանում հայտնի է որպես «ժամանակակից լուսանկարչության հայր», բայց որի աշխատանքները տարիներ շարունակ չեն ցուցադրվել հայրենիքում։ Ահա թե ինչու է «Փոխադարձ կապեր՝ հայր և դուստր Ֆարիդանիներ» ցուցահանդեսը բացվել Երևանում՝ հիշեցում, որ հիշողությունը կարող է վերականգնվել, և արվեստի ձայնը միշտ գտնում է իր ճանապարհը դեպի դիտողը։

«Ես որոշեցի, որ անհրաժեշտ է ներկայացնել Ֆարիդանիին հատկապես այն պատճառով, որ նա անարդարացիորեն մոռացվել է որպես նկարիչ։ Նրա աշխատանքները Իրանում չեն ցուցադրվել 15 տարի, և ես կարևոր համարեցի նրան ցուցադրել հայրենիքում։ Կարծում եմ՝ մենք հաջողության հասանք», - NEWS.am STYLE-ին ասաց ցուցահանդեսի կազմակերպիչ Անահիտ Կորյունը։

Սեպտեմբերի 23-ին Թեքեյան կենտրոնում բացվեց «Փոխադարձ կապեր՝ հայր և դուստր Ֆարիդանիներ» ցուցահանդեսը։ Դահլիճը լի բազմազգ հանդիսատեսով՝ իրանցիներ և հայեր, ուսանողներ և տարեց քաղաքացիներ, լուսանկարչության սիրահարներ և պարզապես նրանք, ովքեր ցանկանում էին կապ հաստատել վարպետի ժառանգության հետ։ Կես դարից ավելի նա ստեղծել է ավելի քան 60,000 լուսանկար, այդ թվում՝ հազարավոր իրանահայ բնակավայրեր։ Երևանում կայանալիք ցուցահանդեսում ներկայացված են նրա սև-սպիտակ աշխատանքները՝ 1950-ականներից մինչև 1970-ական թվականները․ դաժան անապատներ, ճարտարապետական հուշարձաններ և իրանցիների դեմքեր, որոնք գրավված են սիրով և ուշադրությամբ։
Ցուցահանդեսի կազմակերպիչ Անահիտ Կորյունը բացատրեց, որ նախապատրաստական աշխատանքները տևել են ինը ամիս։ «Մենք ընտրել ենք ընդամենը 60 նկար, որոնք հսկայական ժառանգության միայն մի փոքր մասն են կազմում։ Ես միտումնավոր կենտրոնացել եմ միայն սև-սպիտակ լուսանկարների վրա։ Նիկոլն ինքն է ասել, որ սա է ժանրի էությունը։ Եվ ես զգացի, որ ճիշտ է դիտողին վերադարձնել հենց այս տեսանկյունը՝ խիստ, անկեղծ և խորը»,-նշեց նա։

Բայց ցուցահանդեսը միայն կարոտի մասին չէ, այլև սերունդների միջև երկխոսության մասին է։ Նկարչի դուստրը՝ Կատրին Ֆարիդանին, որը բնակվում է Կանադայում, ներկայացրել է իր «Փոխադարձ կապեր» նախագիծը։ Այն ուսումնասիրում է ջրի ճանապարհորդությունը մետրոպոլիսում՝ ստորգետնյա աղբյուրներից մինչև յուրաքանչյուր տան ծորակը։
«Սկզբում ես ուզում էի ցույց տալ Իրանի իմ լուսանկարները, քանի որ հորս հետ հինգ ամիս ճանապարհորդել էի այնտեղ»,-մեզ հետ կիսվեց Կատրինը։ «Բայց մայրս ասաց. «Դու պետք է ներկայացնես այս նախագիծը, քանի որ այն տարբեր է»։ Եվ այդ հակադրությունն է գլխավորը. իմ ասածը դեռևս միահյուսված է հորս աշխատանքի հետ։ Անհնար է մեծանալ նման լուսանկարներով շրջապատված և չազդվել դրանցից»։

Նա խոստովանեց, որ իր աշխատանքներն ավելի շատ կրթական են, քան հուզական. դրանք ստիպում են մտածել առօրյա բաների մասին։ «Մարդկանց մեծ մասը չի գիտակցում, որ ծորակի ջրի մեկ լիտրը արժե մի քանի կոպեկ, բայց շիշը արժե մեկ դոլար։ Դա խելագարություն է, քանի որ պլաստիկը հայտնվում է օվկիանոսներում։ Ինձ համար կարևոր էր ցույց տալ, որ այն ենթակառուցվածքները, որոնք մենք չենք տեսնում, նույնքան արժեքավոր են, որքան հորս լուսանկարած անապատը»։
Սակայն, նա հավելեց, որ Նիկոլի լուսանկարները շատ ավելի հզոր զգացմունքներ են առաջացնում. «Նրանք, ովքեր սիրում են իրենց երկիրը, խորը կարոտ են ապրում այս լուսանկարները դիտելիս։ Ես ապրել եմ Կանադայում, Բուլղարիայում, Հարավային Կորեայում և, իհարկե, Իրանում։ Բայց այս լուսանկարներին նայելով՝ մտածում եմ՝ եթե կարողանայի վաղը վերադառնալ, կգնայի»։

Խորհրդանշական է, որ համատեղ ցուցահանդեսը բացվել է Հայաստանում։ «Սա շատ կարևոր է ինձ համար», - խոստովանեց Կատրինը։ «Իմ և հորս լուսանկարները այստեղ առաջին անգամ կողք կողքի տեսնելը հուզիչ է»։

Մուհամմադ Ասադի Մոհավեդին, Հայաստանում Իրանի դեսպանատան մշակութային կենտրոնի խորհրդականը, նույնպես ընդգծեց միջոցառման կարևորությունը. «Մեծ ուրախությամբ եմ այսօր այստեղ՝ Հայաստանի ընկերներիս շրջանում։ Այս ցուցահանդեսը ոգեշնչող է։ Ի վերջո, մի բան է գրքերում կարդալ նկարչի մասին, և բոլորովին այլ բան՝ տեսնել նրա աշխատանքները սեփական աչքերով։ Ուզում եմ ասել՝ եթե դեռ չեք եղել Իրանում, անպայման պետք է գնաք։ Մենք հարևաններ ենք, իսկ հարևանությունը միայն աշխարհագրության մասին չէ, այլ փոխըմբռնման»։

Նրա խոսքերը արտացոլում էին լուսանկարչի աշխատանքի բուն էությունը, քանի որ Նիկոլ Ֆարիդանին ճշգրտորեն արտացոլել է այն, ինչ կապում է մարդկանց և հողերը՝ անապատները, լեռները, դեմքերը և ավանդույթները: Նրա լուսանկարները դարձել են «Իրանի աչքերը» և այժմ ծառայում են՝ որպես կամուրջ երկու հարևան երկրների միջև:
Հետևեք NEWS.am STYLE-ին Facebook-ում, Twitter-ում և Instagram-ում
20:30, 22 նոյեմբերի
Շուշաննա Թովմասյանի նոր ֆոտոշարքը, Սիուշոյի նորությունը, Հայաստանը՝ Our Generation մրցույթում. Instagram-ը՝ այս շաբաթ18:30, 22 նոյեմբերի
Որտե՞ղ զգալ տոնական տրամադրությունն ու ինչպե՞ս անցկացնել ձմռան առաջին օրը Երևանում16:13, 22 նոյեմբերի
Տարեկան 300 հազար դոլար արժողությամբ երազանք՝ Ֆորմուլա 1․ ինչպես են հարուստ ծնողները փոքր երեխաներին պատրաստում ավտոսպորտի ապագա աստղեր դառնալուն15:20, 22 նոյեմբերի
Մաշկի իմունիտետը․ ինչպես ազատվել ճաքերից ու կարմրությունից և ցուրտ եղանակին վերականգնել դեմքի փայլը14:35, 22 նոյեմբերի
Հայկական ոճ․ 70-ականների ռոմանտիկայից մինչև քրեական աշխարհի կնոջ էսթետիկա․ ընտրում ենք այս աշնան նորաձև կողմը13:56, 22 նոյեմբերի
Տաշքենդում կայացած Our Generation մրցույթում Հայաստանի ներկայացուցիչ Լեոն զբաղեցրել է 2-րդ տեղը12:12, 22 նոյեմբերի
Ո՞վ կդառնա ԱՄՆ հաջորդ առաջին տիկինը․ հանրապետական քաղաքական գործիչների կանայք և ընտրյալներն արդեն պայքարում են Մելանյա Թրամփի տեղը զբաղեցնելու համար10:30, 22 նոյեմբերի

09:00, 22 նոյեմբերի
Wine Scope․ Ո՞ր գինին եք դուք այս հանգստյան օրերին ըստ կենդանակերպի նշանի19:23, 21 նոյեմբերի
Երկրպագուն 2000 կիլոմետր ճանապարհ է անցել՝ հնդիկ բլոգերի հետ ամուսնանալու համար. աղջկա հայրն ու հարևանները ծեծելով սպանել են նրան19:10, 21 նոյեմբերի
Մահացել է լեգենդար ոսկերիչ Պաոլո Բուլգարին, ով ընտանեկան բիզնեսը վերածել էր համաշխարհային շքեղության18:17, 21 նոյեմբերի
Ջենիֆեր Լոպեսը կարմիր գորգ է դուրս եկել թափանցիկ զգեստով և 100 կարատանոց ադամանդով