Սիմոն Աբգարյանի «Պենելոպե»-ն առաջին անգամ ներկայացվեց Հայաստանում՝ Սոս Սարգսյանի անվան Համազգային թատրոնում: Ներկայացումը նախկինում ցուցադրվել է տարբեր քաղաքներում՝ փառատոների շրջանակներում, իսկ հիմա այն ներկայացված է Երևանում՝ մի ժողովրդի մոտ, որը շատ լավ գիտի, թե ինչ է նշանակում սպասել պատերազմից հետո։

Ներկայացումը հիմնված է Հոմերոսի «Ոդիսևս»-ի վրա, որը Աբգարյանը արդիականացրել է մեր ժամանակների իրականության համար: Պենելոպեն այստեղ Դինահն է, որի դերը մարմնավորում է ՀՀ վաստակավոր արտիստ Նարինե Գրիգորյանը: Նա քսան տարի սպասում է ամուսնուն՝ չիմանալով, թե որտեղ է նա, չիմանալով, թե ողջ է, և չիմանալով՝ անհայտը, թե՞ ճշմարտությունն է ավելի սարսափելի: Բայց Դինահը սպասման հնազանդ ստվեր չէ: Նա կին է, որը չի կոտրվել տարիների, ճնշման կամ այլ մարդկանց խորհուրդների կողմից. նա ունակ է գնալ մինչև վերջ, նույնիսկ եթե այդ վերջը պահանջում է դաժան որոշում: Նա իր տառապանքն ընդունում է որպես իր ընտրության մաս, չի արդարանում և չի վախենում դատողությունից՝ գործում է այնպես, ինչպես իր սիրտն է թելադրում, նույնիսկ եթե շրջապատող աշխարհը դա համարում է խելագարություն։


Սակայն «Պենելոպեն» միայն ամուսնական հավատարմության մասին չէ։ Այն նվիրված է մարդու ներքին օրենքին։ Այն մասին է, թե ինչպես կարող է մարդը պահպանել իր արժեքները, նույնիսկ երբ շրջապատող աշխարհը առաջարկում է հարմար փոխզիջումներ։ Անտեոսը, որը հետապնդում է Դինահին կարգավիճակի և իշխանության համար, թվում է սարսափելիորեն ժամանակակից։ Նա կարևորում է ոչ թե զգացմունքները, այլ նրա ճակատագրի, կյանքի և մարմնի նկատմամբ վերահսկողությունը։ Նա գործարար է, որը ստանում է այն, ինչ ուզում է, նույնիսկ ամենաանբարեխիղճ միջոցներով։


Պիեսի գլխավոր հերոսը Էլիասն է՝ պատերազմից վերադարձող Ոդիսևսը։ Նա գալիս է ոչ թե որպես հաղթող, այլ որպես մարդ, որը այլևս չի ցանկանում սպանել։ Նրա խաղաղասիրությունը բախվում է մոր կոշտ տրամաբանությանը, որը համոզված է, որ խաղաղությունը պետք է պաշտպանվի ուժով: Այս բանավեճում պարզ բարոյականություն չկա: Կա դժվար հարց. եթե հրաժարվեք բռնությունից, կդիմանա՞ ձեր տունը: Եվ եթե ընտրեք բռնությունը, կպահպանե՞ք սեփական անձը:


Պիեսում հայտնվում է նաև ժամանակակից Աթենաս: Ոչ թե դպրոցական նկարազարդումներից փայլուն աստվածուհին, այլ կոփված, կոպիտ, կարծես հյուծված լինի դարավոր մարդկային սխալներից: Նա ուղղորդում է, նախատում և զայրանում: Նրա աստվածային հանդիմանություններում կարելի է լսել անվերջ պատերազմներից, կրկնվող սցենարներից, մարդկության հոգնածություն: Եվ այնուամենայնիվ, նա չի հեռանում: Նա շարունակում է մարդուն մղել ընտրություն կատարելու, ելք փնտրելու, նույնիսկ եթե այդ ճանապարհը ակնհայտ չէ:

Կարելի է վստահորեն ասել, որ պիեսը ցավալիորեն հասկանալի է ժամանակակից հանդիսատեսի համար: Որովհետև այս պատմությունը՝ մարդկային ագահության և մարդկային հավատարմության, կորստի վախի և ճշմարտությունն իմանալու վախի, այն մասին, թե ինչպես է պատերազմը վերաձևում ճակատագրերը, ցավոք, այսօր էլ արդիական է։ Ժամանակները փոխվում են, տեսարանը թարմացվում է, բայց մարդկային էությունը, կարծես, մնում է անփոփոխ։
Լիանա Աղաջանյան
Հետևեք NEWS.am STYLE-ին Facebook-ում, Twitter-ում և Instagram-ում
23:01, 29 սեպտեմբերի
Փարթամ և սադրիչ. Meta-ի AI թալիսմանը անսպասելիորեն դարձել է հանրության ցանկության առարկա22:32, 29 սեպտեմբերի
360 միլիոն դոլար` վեց ամսվա ընթացքում. Amouage օծանելիքի տունը աննախադեպ աճ է գրանցել21:19, 29 սեպտեմբերի
Միլիարդատերը, Էրդողանը և ազդեցիկ ընտանիքների կանայք. Թրամփի նախկին փաստաբանի նոր ամուսնու գաղտնիքները21:03, 29 սեպտեմբերի
Ռաֆայել Երանոսյանը նորություն ունի. նա «հարսանեկան» տեսանյութ է հրապարակել20:24, 29 սեպտեմբերի
Կալիֆոռնիացի 85 միլիարդատեր ընդգրկվել է մոլորակի 100 ամենահարուստ մարդկանց ցանկում19:35, 29 սեպտեմբերի
81-ամյա միլիարդատերը, որը ժառանգներ չունի, որոշել է իր կարողությունը թողնել ուրվական քաղաքին16:40, 29 սեպտեմբերի
«Մեզ ստիպում են լռել և անհետանալ». 61-ամյա Պաուլինա Պորիզկովան խոսել է տարիքային խտրականության դեմ16:19, 29 սեպտեմբերի
Loro Piana-ն կենտրոնացել է ֆունկցիոնալության վրա. շքեղություն, որը գործում է15:36, 29 սեպտեմբերի
Բրեդ Փիթի երրորդ երեխան հրաժարվել է իր ազգանունից15:18, 29 սեպտեմբերի
Վլադիմիր Կլիչկոն տագնապ է հնչեցրել Հեյդեն Պանետիերից իր դստեր ժառանգության վերաբերյալ. «Անծանոթները կարող են ամեն ինչ վերցնել»14:37, 29 սեպտեմբերի
Էմիլի Ռատակովսկին խելքահան է արել երկրպագուներին իր էքսրեմալ կտրվածքներով. նրա զգեստը բացահայտում էր գրեթե ամեն ինչ14:16, 29 սեպտեմբերի
