«Քանոն» երաժշտական գործիքը ծանոթ է յուրաքանչյուր հայի իր դյութիչ հնչողությամբ։ Բայց հաճախ մենք անգամ չենք էլ մտածում, թե ով է պատրաստել այն, եւ որքան երկար ճանապարհ է անցնում վարպետն իր կերտածը երաժշտին հանձնելուց առաջ։
Վալերի Ներկարարյանը քանոնի մասին գիտի ամեն ինչ։ Նա այդ գործին է նվիրել ոչ մեկ տասնամյակ։ Որպեսզի իմանաք՝ լարակսմիթավոր այդ գործիքը ստանում են տարբեր փայտատեսակներից՝ ընկույզ, թխկի, լորենի։ Նյութից է կախված գործիքի հնչողությունը։ Ներկարարյանի խոսքով՝ փայտը նախապես մշակվում է, իսկ հետո, ինչպես կոնստրուկտորը, հավաքվում է գործիքի հիմնակմախքը։ Վալերին առանձին կտրում է յուրաքանչյուր կտորը, հետո միմյանց փակցնում դրանք։ Անգամ օգտագործվող սոսինձն է բնական. կաչաղակի աղացած ոսկորներից։

Առաջին անգամ Վալերի Ներկարարյանը երաժշտական գործիք պատրաստեց մեկ այլ վարպետի՝ Հենրիկ Միրիջանյանի շնորհիվ, որը նրան պատվիրեց գործիքի նախշազարդման էսքիզներ անել։ Այդ ժամանակվանից Վալերին իրեն նվիրել է այդ գործին։ «Երբ ես առաջին գործիքս էի պատրաստում, անմիջապես ստացվեց,- պատմում է վարպետը։- Իհարկե, սկզբում ես ամեն բան կրկնում էի ուսուցչիս նման, եւ միայն հետո ավելացրի իմ նորամուծությունները՝ չափերը, կոնստրուկցիան»։

Ներկարարյանի ստեղծած քանոնները երբեք չեն կրկնվում։ Դրանք աչքի են ընկնում դիզայնով, նկարազարդումով, անգամ հնչողությամբ, չնայած վարպետը երաժշտական կրթություն չունի՝ ամեն գործիք հոգով է զգում... «Պատրաստման գործընթացը բավական երկար է. ամեն գործիքի համար 20 օր եմ ծախսում,- ասում է վարպետը։- Շատ նուրբ աշխատանք է. նախշերը փորագրում ես 55 միլիմետրանոց փայտի վրա, եւ միայն նուռ ու խաղող չէ, այլ նաեւ անպայման հայկական եկեղեցիներ։ Ինձ համար կարեւոր է, որպեսզի բոլորն իմանան, որ քանոնը հայկական գործիք է»։
Վարպետը պատմում է, որ մեկ անգամ չէ, որ վնասել է ձեռքերը՝ ծաղիկներ ու նուռ փորագրելիս։ «Բայց ինչպես ասում են, արվեստն իմ մեջ է թափանցում մատներիս միջով»,- ծիծաղում է Ներկարարյանը։

«Չեմ հիշում քանի գործիք եմ պատրաստել։ Շատ երաժիշտներ նվագել են իմ քանոնների վրա եւ հաղթել տարբեր միջազգային մրցույթներում։ Բայց ես երբեք չեմ մոռանա իմ առաջին պատվիրատուին՝ վիրտուոզ քանոնահարուհի Անժելա Աթաբեկյանին։

Գործիքը պատրաստելիս օգտագործվում է այծի կամ հորթի կաշի, որը երկար մշակում է անցնում. նյութը ջրում թրջվում է 12 ժամ։ Սակայն Վալերի Ներկարարյանը սիրում է փորձեր անել. նա ստեղծել է քանոն՝ առանց կաշի օգտագործելու, որը երաժշտական գործիքի կարեւոր բաղադրիչն է։ Լիարժեք քանոնի ստեղծման վերջին փուլը գործիքը լարելն է։ 72 լարերից յուրաքանչյուրը լարվում է առանձին՝ հատուկ բանալիով։

Վալերի Ներկարարյանը սկսել է սիրած գործով զբաղվել 1980-ականներին, երբ դեռ պատանի էր։ Այժմ քանոնով հետաքրքրվում են նրա թոռները։ Ուստի շանս կա, որ սերունդների հաջորդականությունը թույլ չի տա, որ այս գործը «լռի», եւ պրոֆեսիոնալ վարպետները, որոնք պատրաստ են մեզ նվիրել այս հրաշալի գործիքի հերթական եզակի նմուշը, կլինեն միշտ...
Աննա Պետրոսյան
Լուսանկարը՝ Աննա Անդրիեւսկայայի
Հետևեք NEWS.am STYLE-ին Facebook-ում, Twitter-ում և Instagram-ում
23:01, 4 սեպտեմբերի
«Սատանան Zara է հագնում». Աննա Վինտուրի նոր անհաջողությունը Met Gala-ում22:30, 4 սեպտեմբերի
100 միլիարդ դոլարն անհետացավ. Shein-ի և fast fashion-ի խելագար դարաշրջանն ավարտվո՞ւմ է21:16, 4 սեպտեմբերի
Շնոբելյան մրցանակ 2026. Ինչպես ճիշտ մաքրել քիթը, ինչու է դեռահասների և կեղտոտ ներքնազգեստի վրայից վատ հոտ գալիս21:05, 4 սեպտեմբերի
«Մամայի Բալա»-ն վերադառնում է․ նոր եթերաշրջանում՝ նոր խառնաշփոթ, սեր ու անսպասելի փորձություններ20:30, 4 սեպտեմբերի
«Մի գդալ սեր»՝ ֆիլմ, որի յուրաքանչյուր դետալում սեր կա․ պրեմիերա, կարմիր գորգ, խոստովանություններ20:20, 4 սեպտեմբերի
«Միլիարդատերերի բունկերի» խիստ կանոնները. Ինչպես են աշխարհի հարուստները ապրում Ինդիան Քրիքի փակ գյուղում19:33, 4 սեպտեմբերի
6.6 տրիլիոն դոլարը գնում է կանանց. Միլիարդատերերի կանայք պատրաստվում են շահել համաշխարհային հարստության պատմության մեջ ամենամեծ ջեքփոթը16:34, 4 սեպտեմբերի
Ֆանտաստիկ ճանապարհորդություն. սուպեր զբոսանավերը և շքեղ լայներները գերհարուստ արկածախնդիրներին տանում են աշխարհի ծայրը15:43, 4 սեպտեմբերի
£87 արժողությամբ կրծկալ և £74,000–անոց Birkin. Ջորջինա Ռոդրիգեսը շքեղ նորաձևության շքերթ է կազմակերպել Վենետիկում15:24, 4 սեպտեմբերի
Amouage-ը իր սահմանային գծում. երկու նոր բույրեր կայծակի, բեմի և գոյատևելու ցանկության մասին14:36, 4 սեպտեմբերի
Փոքր Rolex-ները մեծ գումարներ են բերում. Ինչու են կանացի ժամացույցները ռեկորդներ սահմանում երկրորդային շուկայում14:13, 4 սեպտեմբերի
Առանց ղեկի և ոտնակների. Tesla-ն ոսկե ռոբոտաքսի է բերել Տեխասի փողոցներ